امتیاز موضوع:
  • 0 رای - 0 میانگین
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
بررسی ضعف سندی روایت قطب به دلیل عدم وثاقت ابواالبرکات
#1
اشکال شده است که ابوالبرکات که در این روایت آمده است توثیق خاص ندارد.
البته شیخ حرّ عاملی در کتاب تذکره المتبحّرین در مورد ابوالبرکات تعبیر «عالمٌ صالحٌ محدّثٌ»  به کار برده است که دلالت بر توثیق او می کند، اما مسأله این است که بین شیخ حرّ عاملی و ابوالبرکات حدود هفتصد سال فاصله بوده است و در نتیجه توثیق صاحب وسائل اجتهادی بوده و اعتبار نخواهد داشت.
پاسخ شهید صدر و مناقشه در آن
شهید صدر در مورد عدم وجود توثیق برای ابوالبرکات فرموده اند: احتمال وجود مقدمات حسّیه برای صاحب وسائل در توثیق ابوالبرکات احتمال عقلائی است؛ چون ممکن است صاحب وسائل به نسخه ای که کتاب ریاض العلماء از عیون اخبار الرضا نقل می کند، سند داشته باشد و در آن نسخه‌ی از عیون اخبار الرضا، تعبیر «حدثنا الامام الزاهد ابوالبرکات الخوزی» ذکر شده است و با توجه به اینکه طریق به ابوالبرکات علی بن عبد الصمد است، ظاهرا این تعبیر توسط علی بن عبدالصمد ذکر شده است.
به نظر ما احتمال ذکر شده در حق صاحب وسائل در حدّی نیست که شهادت ایشان ظهور در حس پیدا کند؛ چون اصاله الحس اصل عقلائی است و ظهور در شهادت حسّی در آن لازم است. از طرف دیگر در مورد صاحب وسائل صرفا احتمال حس وجود دارد و احتمال ضعیف موجب ظهور کلام نمی شود.
استاد شهیدی در جواب می فرمایند: در مورد صاحب وسائل شهادت حسی نبوده است؛ چون در کلام خود ایشان مطرح شده است که نسخه ها با سند حسّی به دست او نرسیده است بلکه در مورد نسخ تصحیح اجتهادی کرده اند. در این خصوص می توان به فائده ۱۲ از خاتمه اشاره کرد که ایشان در بیان قرائن وثاقت تعبیر «من جمله قرائن الوثاقه نصّ العلماء علی مدح شخص و جلالته مع کونه من اصحابنا او عدّه من اصحاب الاصول[۸]» را به کار برده اند، در حالی که به نظر ما این موارد برای توثیق کافی نیست.
به نظر برای توثیق ابوالبرکات یک راه وجود دارد که اگر وثوق ایجاد شود، سند حل خواهد شد، اما اگر وثوق شخصی ایجاد نشود، توثیق ابوالبرکات ممکن نخواهد بود. به نظر ما تنها راه، وثوق به معتبر بودن ابوالبرکات در نزد علماء است و برای منشأ این وثوق می توان به سه مطلب اشاره کرد: الف: اجلاء کتب صدوق را از طریق سید ابوالبرکات به دست آورده اند. به عنوان مثال در عیون اخبار الرضا یا نقل های شیخ راوندی از سید ابوالبرکات نقل صورت گرفته است. ب: تعبیر صاحب وسائل به «عالمٌ صالحٌ محدث» وجود دارد. ج: در کتاب مهج الدعوات ابوالحسن فقیه علی بن عبد الصمد تمیمی در مورد ابوالبرکات تعبیر  «حَدَّثَنَا جَمَاعَهٌ مِنْ أَصْحَابِنَا رَحِمَهُمُ اللَّهُ مِنْهُمْ السَّیِّدُ الْعَالِمُ أَبُو الْبَرَکَات‏» را به کار برده است که  تعبیر «عالم» می تواند مؤیدی بر توثیق ابوالبرکات باشد. بنابراین با توجه به نکات ذکر شده، اگروثوق شخصی به جلالت ابوالبرکات ایجاد شود فبها و الا از جهات فنی نمی توان سند این حدیث را تصحیح کرد.
ممکن است برای توثیق ابوالبرکات به توثیق عام شهید ثانی تمسک شود که ایشان مشایخ معروف از زمان کلینی تا زمان خود را ثقه دانسته است. در پاسخ این مطلب گفته می شود : اولاً: توثیق شهید ثانی اجتهادی بوده است. ثانیاً: فرضا اگر مشایخ مشهور از زمان کلینی تا زمان شهید ثانی ثقه باشند، روشن نیست که ابوالبرکات از مشایخ مشهور بوده باشد و صرف وجود نام او در اسانید موجب نمی شود که از مشایخ مشهور بوده باشد.
پاسخ


موضوعات مشابه ...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  بررسی سه راه بر اثبات توثیق عمر بن حنظله سید رضا حسنی 0 138 21-فروردين-1398, 14:25
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  عدم دلیلیت روایت مرفوعه زراره بر اصل تخییر عند التعارض سید رضا حسنی 0 187 17-اسفند-1397, 19:17
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  ایا روایت علی بن مهزیار دال بر تخییر عند التعارض است؟؟ سید رضا حسنی 0 196 9-اسفند-1397, 18:39
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  ثمره سرایت تعارض در دلالت به تعارض درسند دو روایت سید رضا حسنی 0 265 14-دي-1397, 18:13
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  بررسی جریان اصالت عدم خطای زاید در موارد علم به تحقق خطا در خبر کلی سید رضا حسنی 1 312 6-دي-1397, 08:42
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  اشکال  اطلاق گیری از روایت قرعه در مورد غنم موطوئه vahidabed 1 861 23-بهمن-1396, 11:54
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  نکته علمی  دلیل لزوم تحصیل مقدمات مفوته فقه جواهری 1 939 16-بهمن-1396, 18:55
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  اشکال  دلالت روایت مغیره بر خلاف مبنای مشهور در ید مشترکه ابو الخیر 2 765 25-دي-1396, 01:59
آخرین ارسال: ابو الخیر
  «رجال»  بررسی راههای اثبات وثاقت مسعده بن صدقه فقه جواهری 0 674 15-دي-1396, 07:54
آخرین ارسال: فقه جواهری
  مساله جدید تعارض دلیل لبی و لفظی فقه جواهری 0 939 2-دي-1396, 22:37
آخرین ارسال: فقه جواهری

پرش به انجمن:


کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان