امتیاز موضوع:
  • 0 رای - 0 میانگین
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
مناقشه در کلام آخوند خراسانی مبنی بر حمل روایات ترجیح بر استحباب
#1
استاد بعد از نقل کلام مرحوم آخوند در کفایه مبنی بر حمل روایات ترجیح بر استحباب و قول به اصل تخییر در تعارض بین أدله، کلام ایشان را مورد مناقشه قرار می دهند:
مناقشه در کلام صاحب کفایه
به نظر می رسد کلام صاحب کفایه صحیح نیست؛ چون برخی از اخبار تخییر اساسا اطلاق ندارد. در این زمینه می توان به مکاتبه حمیری اشاره کرد که در مورد دو خبر متعارض در باب تکبیر بعد از تشهد، حکم به تخییر کرده و اخذ به هر یک از دو خبر را صواب دانسته است و چه بسا در این مورد مرجح موافقت کتاب وجود نداشته است. البته عامه قائل به وجوب تکبیر بعد از تشهد اول هستند که این مطلب توسط شیخ طوسی در خلاف نقل شده است. در صورتی که این مطلب ثابت باشد، مشخص می شود که در این مورد که مربوط به مستحبات است، امام علیه السلام قائل به تخییر بین دو خبر متعارض شده و خبر مخالف عامه را ترجیح نداده اند. اما دلیل تخییر دارای اطلاق نیست تا به جهت آن مرجحات به صورت کلی حمل بر استحباب شود.
البته از بین روایات تخییر، روایت حسن بن جهم دارای اطلاق است، اما موضوع این روایت این است که دو روایت وارد شده و مشخص نیست که کدام روایت حق است و در این فرض ممکن است که روایات ترجیح دارای لسان حکومت بوده و به عنوان مثال با تعبیر «فإنّ الرشد فی خلافهم» بیان کرده باشد که مخالف عامه حق خواهد بود یا مشهور را لاریب فیه دانسته و امر به طرح شاذ کرده است. اگر حکومت ادله ترجیح هم پذیرفته نشود، ادله تخییر دارای اطلاقی است که همانند سایر مطلقات قابل تقیید خواهد بود و لذا مختص فرضی خواهد بود که مرجحاتی همچون موافقت با کتاب یا مخالفت با عامه وجود نداشته باشد، مخصوصا اینکه از مرجحات منصوص به مرجحات غیر منصوص تعدی نشود که تقیید آسان تر خواهد بود. طبق مبنای مرحوم آقای خویی، مرحوم استاد و شهید صدر که صرفا مرجحیت موافقت با ظاهر کتاب و مخالفت با عامه را مطرح کرده اند و طبق مبنای ما هم که صرفا یک مرجح را پذیرفته ایم، تقیید اطلاق ادله تخییر با اشکالی مواجه نخواهد شد و از وضوح بیشتری نسبت به سایر اقوال برخوردار است و در نتیجه قول صاحب کفایه صحیح نیست.
مطلب دیگر در کلام صاحب کفایه اختلاف لسان در روایات ترجیح است که پاسخ این مطلب این است که نهایتا اختلاف لسان در روایات ترجیح موجب می شود که ترتیب بین مرجحات پذیرفته نشود، اما نمی توان به صرف این نکته مرجحات را حمل بر استحباب کرد.
نکته پایانی در کلام صاحب کفایه این است که ایشان اجماع بر تخییر را نفی کرده اند که به نظر می رسد اجماع محقق نیست، اما اینکه ایشان به کلام شیخ کلینی استناد کرده و بحث ارتباط ایشان با نواب اربعه را مطرح کردند، به نظر می رسد صحیح نیست؛ چون روشن نیست که شیخ کلینی در زمان نوشتن دیباجه کافی به بغداد سفر کرده باشد، بلکه ممکن است دیباجه کافی را در شهر ری یا کلین نوشته باشند. علاوه بر اینکه روشن نیست که ایشان بعد از سفر به بغداد، کتاب خود را به نواب اربعه عرضه کرده و معاشرت علمی با نواب اربعه داشته باشد؛ چون نواب اربعه در نزد برخی از فقهاء نبوده اند بلکه صرفا واسطه بین امام عصر عجّ الله تعالی فرجه الشّریف و مردم تلقی می شدند.
پاسخ


موضوعات مشابه ...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  مناقشه در تمسک به سیره عقلاء برای وجوب تقلید از اعلم سید رضا حسنی 0 137 4-تير-1398, 17:02
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  نقد کلام آخوند مبنی بر فطری و بدیهی بودن جواز تقلید سید رضا حسنی 0 183 27-خرداد-1398, 19:51
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  نقدی بر کلام فلاسفه در باب جبر و اختیار سید رضا حسنی 0 327 7-ارديبهشت-1398, 15:08
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  احتمالات مراد از «المجمع علیه» در روایات باب تعارض سید رضا حسنی 0 282 30-فروردين-1398, 18:17
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  اشکال به مرجحیت «أحدثیت» مستفاد از برخی روایات سید رضا حسنی 0 264 30-فروردين-1398, 18:12
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  قرائنی از روایات و تواریخ قدماء بر اینکه معنای أمر فرمان نیست سید رضا حسنی 1 465 9-اسفند-1397, 09:02
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  مناقشه در کلام صاحب المحکم فی اصول الفقه در مورد عدم انحصار انقلاب نسبت در عام و خاص سید رضا حسنی 1 509 27-بهمن-1397, 08:27
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  نکته علمی  بیان مرحوم هاشمی بر انقلاب نسبت و مناقشه در آن سید رضا حسنی 0 388 11-بهمن-1397, 12:46
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  نقد کلام مشهور مبنی بر اصاله التعیین در دوران بین تخییر وتعیین در حجیت سید رضا حسنی 0 441 21-دي-1397, 16:57
آخرین ارسال: سید رضا حسنی
  مراد از مخالفت با کتاب در کلام آیت الله سیستانی و نقد آن سید رضا حسنی 0 446 14-دي-1397, 18:05
آخرین ارسال: سید رضا حسنی

پرش به انجمن:


کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان