امتیاز موضوع:
  • 0 رای - 0 میانگین
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
جمع بین جواز اجتماع امر و نهی و بطلان نماز در دار مغصوب
#1
نظر مشهور این است که نماز در مکان مغصوب از مصادیق مبحث اجتماع أمر و نهی است؛ فلذا اگر قائل به جواز باشد، نماز را تصحیح خواهید کرد و اگر قائل به امتناع باشید حکم به بطلان نماز خواهید نمود.

در مقابل مرحوم شهید صدر و حضرت آقای سیستانی بحث مذکور را از مصادیق بحث اجتماع امر و نهی نمی‌دانند؛ لذا با این‌که قائل به جواز اجتماع امر و نهی می‌باشند حکم به بطلان نماز در دار مغصوب داده‌اند. بیان مدعای این دو بزرگوار در ضمن مقدماتی چند:

مقدمه اول:
مرحوم شهید صدر و حضرت آقای سیستانی قائلند: عنوان تصرف در مال غیر، متعلق نهی شرعی قرار نگرفته است و آن‌چه نهی بدان تعلق یافته است افعال خارجی مکلفین است؛ افعالی نظیر السجود علی أرض الغیر، شرب ماء الغیر، السباحه فی ملک الغیر، و ...
مرحوم شهید صدر فرموده‌اند: در آیه شریفه‌ی ﴿يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَدْخُلُوا بُيُوتاً غَيْرَ بُيُوتِكُمْ حَتَّى تَسْتَأْنِسُوا وَ تُسَلِّمُوا عَلَى أَهْلِهَا ذلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُون﴾  نیز عنوان «دخول در بیوت دیگران» است که متعلق نهی قرار گرفته است؛ کما این‌که متعلق نهی در آیه شریفه «لا تأکلوا أموالکم بینکم بالباطل » عنوان أکل، است؛ لذا آن‌چه متعلق نهی است عناوین افعالی خارجی انسان است و نه عنوان کلی «تصرف در مال غیر».

و اما آقای سیستانی در مورد روایت «لایحل دم امرئ مسلم و لاماله الا بطیبة نفسه» فرموده‌اند: این روایت ارشاد به حکمی عقلائی است و حکم عقلاء قبح عناوین ذاتیه افعال خارجیه است نه این‌که عقلاء عنوان کلی تصرف در مال غیر را قبیح بدانند.


مقدمه دوم:
قائلین به جواز اجتماع، مشکل استحاله را با تعدد عنوان مرتفع می‌کردند؛ حال اگر در فرضی فعل خارجی عنوان واحدی داشته باشد قطعا اجتماع باطل خواهد بود. در مقام نیز امثال وضوء با آب مغصوب، محقق عنوانی واحد می‌باشند؛ به طور مثال امر به وضوء می‌گوید: «اغسل وجهک بالماء»؛ در ادامه دلیل نهی که به فعل خارجی مکلف تعلق یافته است می‌گوید: «لاتغسل وجهک بماء الغیر»؛ و پرواضح است اجتماع امر و نهی مذکور ممتنع است؛ زیرا این دو خطاب مطلق و مقیّد بوده و وحدت عنوان دارند. لذا ولو این‌که مکلف با حالت نسیان در دار مغصوب نماز بخواند یا با آب مغصوب وضوء بگیرد، عمل وی باطل است؛ چرا که حدیث رفع نافی مؤاخذه است و دلیلی عقلی و یا نقلی بر رفع تکلیف از ناسی وجود ندارد.
پاسخ


موضوعات مشابه ...
موضوع نویسنده پاسخ بازدید آخرین ارسال
  نقد محقق خوئی به فتوای مشهور مبنی بر صحت نماز جاهل به غصب در دار غصبی هادی اسکندری 0 28 21-آبان-1398, 20:11
آخرین ارسال: هادی اسکندری
  اختصاص جریان حدیث لاتعاد به اجزاء و شرایط خود نماز در بیان آیت الله شاهرودی هادی اسکندری 0 26 21-آبان-1398, 17:12
آخرین ارسال: هادی اسکندری
  اشکال  آیا جریان استصحاب طهارت برای صحت نماز، اصل مثبت نیست؟؟ حسین بن علی 3 939 18-بهمن-1397, 12:40
آخرین ارسال: سید محسن حائری
  نکته علمی  جواز قول بغیر علم ( حرف بدون اطلاع) حسین بن علی 8 1,755 7-بهمن-1397, 12:07
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  فهرست اقوال فقها در میزان پوشش زن در نماز shahed 0 1,043 15-ارديبهشت-1397, 21:32
آخرین ارسال: shahed
  جواز سقط جنین حسین بن علی 13 4,337 16-اسفند-1396, 00:55
آخرین ارسال: مهمان
  دلیلی بر حرمت ابطال نماز واجب نیست!! فقه جواهری 6 3,192 10-بهمن-1396, 20:22
آخرین ارسال: مسعود عطار منش
  حکم نماز و تخلی در قطار فقه جواهری 0 1,145 8-دي-1396, 09:31
آخرین ارسال: فقه جواهری
  جمع آوری اقوال متاخرین پیرامون نماز در مکان های غیر مستقر mr.modarresi 0 1,451 19-ارديبهشت-1396, 15:55
آخرین ارسال: mr.modarresi
  مقتضای رجوع به اصل عملی در بحث وقت مختص نماز ظهر و عصر shahed 0 1,565 6-اسفند-1395, 21:48
آخرین ارسال: shahed

پرش به انجمن:


کاربران در حال بازدید این موضوع: 1 مهمان